نام کامل آزمایش: IPTH
نوع نمونه: سرم، پلاسما EDETA
حجم نمونه: 1 ml
موارد رد نمونه: هموليز – ليپميک – ايکتريک
روش نگهداری نمونه: 7 روز 8-2 درجه 1 ماه 20- درجه
دمای انتقال نمونه: سرم فریز
روش انجام آزمایش: ELISA
مدت زمان جوابدهی: 4 روزه
iPTH
آزمایش iPTH یا تست هورمون پاراتیروئید کامل (Intact Parathyroid Hormone) یکی از مهمترین آزمایشهای خون است که برای بررسی عملکرد غدد پاراتیروئید انجام میشود. این غدد کوچک که در پشت تیروئید قرار دارند، وظیفه تنظیم سطح کلسیم، فسفر و ویتامین D را در بدن بر عهده دارند. اختلال در ترشح هورمون پاراتیروئید میتواند باعث مشکلاتی مانند پوکی استخوان، ضعف عضلانی یا سنگ کلیه شود.
چه زمانی آزمایش iPTH تجویز میشود؟
پزشک در شرایط مختلف ممکن است آزمایش پاراتیروئید را توصیه کند، از جمله:
- بررسی علت بالا یا پایین بودن غیرطبیعی کلسیم خون
- تشخیص پرکاری یا کمکاری پاراتیروئید (هایپرپاراتیروئیدیسم و هیپوپاراتیروئیدیسم)
- کنترل بیماران مبتلا به بیماریهای کلیوی مزمن (CKD)
- پیگیری پوکی استخوان یا ضعف شدید استخوانها
- ارزیابی علائمی مثل خستگی، درد استخوان، گرفتگی عضلات یا سنگ کلیههای مکرر
تفسیر آزمایش iPTH
نتایج تست باید همراه با آزمایشهای دیگر مثل کلسیم تام، کلسیم یونیزه، فسفر و ویتامین D بررسی شود:
بالا بودن iPTH خون: نشانه پرکاری پاراتیروئید، کمبود ویتامین D یا مشکلات کلیوی است.
پایین بودن iPTH خون: اغلب به علت کمکاری پاراتیروئید یا مصرف بیش از حد مکملهای کلسیم و ویتامین D رخ میدهد.
اهمیت آزمایش iPTH در بیماریهای کلیوی
بیماران مبتلا به نارسایی کلیه بیشترین نیاز را به این تست دارند. زیرا اختلال در تعادل کلسیم و فسفر میتواند سطح PTH را به شدت تغییر دهد و موجب بیماریهای استخوانی و مشکلات متابولیکی شود.
نکات مهم قبل از انجام آزمایش پاراتیروئید
داروهایی مثل لیتیوم، کورتونها، ویتامین D و داروهای مدر میتوانند روی نتیجه آزمایش تاثیر بگذارند.
قبل از انجام تست، حتماً پزشک خود را از داروهای مصرفی مطلع کنید.
نتیجه گیری
آزمایش iPTH خون یکی از تستهای ضروری برای تشخیص و پیگیری بیماریهای مربوط به کلسیم، فسفر و عملکرد غده پاراتیروئید است. تفسیر دقیق این آزمایش در کنار سایر تستهای تکمیلی میتواند به تشخیص زودهنگام مشکلات متابولیکی کمک کند و از بروز عوارض جدی جلوگیری نماید.
