فلج اطفال

فلج اطفال

فلج اطفال یا پولیومیلیت یک بیماری ناشی از یک ویروس است که عمدتاً بر اعصاب نخاع یا ساقه مغز تأثیر می گذارد. در شدیدترین شکل آن، فلج اطفال می تواند منجر به ناتوانی فرد در حرکت دادن برخی از اندام ها شود. همچنین می تواند منجر به مشکلات تنفسی و گاهی مرگ شود. فلج اطفال می تواند علائمی شبیه آنفولانزا و فلج ایجاد کند. اکثر افراد مبتلا به این بیماری یا علائمی ندارند یا اینکه علائم خفیفی دارند. اما افرادی که علائم شدید از خود نشان می دهند می تواند منجر به بیماری مادام‌العمر یا مرگ شود.

علائم فلج اطفال

• خستگی
• تب
• گلو درد
• سردرد
• حالت تهوع و استفراغ
• اسهال یا یبوست
• درد معده

برخی از افراد چند روز تا چند هفته پس از علائم اولیه شبیه آنفولانزا، علائم شدیدی را تجربه خواهند کرد. این موارد می تواند شامل موارد زیر باشد:

• سفتی گردن
• احساس درد یا سوزن سوزن شدن در بازوها و پاها (پارستزی)
• سردرد شدید
• حساسیت به نور (فوتوفوبیا)
• حساسیت به لمس
• اسپاسم عضلانی
• ضعف یا فلج – ممکن است حرکت بخشی از بدن، تنفس، بلع یا صحبت کردن را سخت یا غیرممکن کند.

اکثر افراد مبتلا به ویروس فلج اطفال علائمی ندارند، اما ناقل این بیماری نیز هستند.

علت فلج اطفال

یک ویروس به نام انترو ویروس، باعث فلج اطفال می شود. پولیومیلیت گلو و روده های شما را مبتلا می کند و علائمی شبیه آنفولانزا ایجاد می کند. علاوه بر این، گاهی اوقات به مغز و نخاع سرایت می کند. این بیماری می تواند ماهیچه هایی را که برای تنفس، صحبت کردن، بلع و حرکت اندام استفاده می کنید، فلج کند.

فلج اطفال واگیردار است؟

فلج اطفال بسیار مسری است و از طریق تماس با مدفوع یا قطرات تنفسی (سرفه و عطسه) به راحتی از فردی به فرد دیگر سرایت می کند. همچنین از طریق غذا یا آب آلوده پخش می شود.

نمونه هایی از راه هایی که فلج اطفال می تواند گسترش یابد، عبارتند از:

عدم شستشوی دست های خود پس از استفاده از سرویس بهداشتی

• مصرف آب آلوده
• شنا در آب های آلوده از جمله استخر
• مصرف غذاهایی با آب آلوده تهیه شدند
• سرفه یا عطسه کردن
• تماس نزدیک با فرد مبتلا به فلج اطفال
• لمس سطوح آلوده

عوامل خطر

اگر به طور کامل واکسینه نشده‌اید و در گذشته پولیومیلیت نداشته‌اید، ممکن است به این بیماری مبتلا شوید. اگر در منطقه ای زندگی می کنید یا به منطقه ای سفر می کنید که پولیومیلیت هنوز شیوع دارد، در معرض خطر بیشتری قرار دارید.

فلج اطفال در چه سنی رخ می دهد؟

شما می توانید در هر سنی به پولیومیلیت مبتلا شوید. اما کودکان خردسال بیشتر احتمال دارد بیمار شوند، زیرا قبلاً به آن مبتلا نشدند و ممکن است هنوز به طور کامل واکسینه نشده باشند.

عوارض فلج اطفال

• التهاب مغز (آنسفالیت) یا پوشش اطراف مغز و نخاع (مننژیت)
• فلج
• سندرم پس از فلج اطفال، که می تواند چندین دهه پس از بهبودی بیماری رخ دهد.
• مرگ

تشخیص و آزمایشات

پزشک پولیومیلیت را بر اساس علائم و آزمایش های مایعات بدن تشخیص می دهد. مهم است که اگر اخیراً به جایی سفر کرده اید که این بیماری در آنجا شیوع داشته است، به پزشک خود اطلاع دهید.

1. آزمایش‌های ویروسی و سرولوژی

نمونه مدفوع:

برای تشخیص ویروس پولیو و تعیین نوع ویروس (wild-type یا vaccine strain).

معمولاً در اوایل بیماری نمونه‌گیری انجام می‌شود.

نمونه خون (Serology):

بررسی آنتی‌بادی‌های ضد ویروس پولیو (IgM و IgG) برای ارزیابی پاسخ ایمنی و سابقه واکسیناسیون.

PCR ویروس پولیو:

تشخیص مستقیم RNA ویروس از مدفوع، حلق یا خون، دقیق‌ترین روش برای شناسایی ویروس.

2. آزمایشات عصبی و مایع مغزی-نخاعی

Lumbar Puncture (CSF Analysis):

بررسی سلول‌های سفید، پروتئین و گلوکز در مایع مغزی-نخاعی.

در فلج اطفال معمولاً افزایش لنفوسیت و پروتئین دیده می‌شود.

PCR روی CSF:

تشخیص مستقیم RNA ویروس پولیو در موارد مشکوک.

3. آزمایش‌های تکمیلی دیگر

Electromyography (EMG) و Nerve Conduction Study (NCS):

بررسی آسیب عصبی و شدت درگیری موتور نورون‌ها.

MRI نخاع یا مغز (در موارد خاص):

بررسی التهاب نخاع و آسیب به سلول‌های موتور.

نکات مهم:

تشخیص فلج اطفال معمولاً بر اساس علائم بالینی (فلج ناگهانی عضلات)، نمونه‌گیری مدفوع و CSF و آزمایش‌های PCR انجام می‌شود.

پیگیری سطح ایمنی جمعیت و واکسیناسیون نقش مهمی در پیشگیری و کنترل بیماری دارد.

از آنجایی که علائم پولیومیلیت شباهت زیادی به علائم آنفولانزا دارند، ممکن است پزشک آزمایش ‌های دیگری را برای رد کردن شرایط رایج‌تر انجام دهد.

کنترل و درمان فلج اطفال

هیچ درمان و دارویی برای پولیومیلیت وجود ندارد.
فیزیوتراپی ممکن است به عضلات ضعیف یا فلج کمک کند. اگر ماهیچه‌ های تنفسی ضعیف یا فلج شده‌اند، به تهویه مکانیکی نیاز دارید، دستگاهی که به شما کمک می ‌کند نفس بکشید.

پیشگیری

بهترین راه برای کاهش خطر ابتلا به پولیومیلیت، واکسینه شدن در برابر آن است که معمولاً در دوران کودکی اتفاق می افتد. اگر در کودکی واکسینه نشده‌اید یا نمی‌دانید این واکسن را تزریق کرده‌اید، با پزشک خود مشورت کنید.

واکسن فلج اطفال

CDC چهار دوز واکسن فلج اطفال غیرفعال (IPV) را در سنین زیر توصیه می کند:

• 2 ماه
• 4 ماه
• بین 6 تا 18 ماهگی
• بین 4 تا 6 سالگی که بچه ها تازه وارد مدرسه می شوند.

راه های دیگر برای کاهش خطر عبارتند از:

شستشوی مکرر دستها به خصوص پس از استفاده از سرویس بهداشتی و یا تعویض پوشک
اگر اسهال دارید شنا نکنید و اگر بچه‌هایتان اخیراً اسهال داشته‌اند اجازه ندهید شنا کنند.
اگر در منطقه ای هستید که به آب تمیز دسترسی ندارید، از آب بطری هم برای نوشیدن و هم برای آشپزی استفاده کنید.

مطالب مشابه:

لنفوم

بیماری ویلسون

سندرم شوگرن

میکروسفالی