عفونت قارچی ریه چیست و چرا میتواند خطرناک باشد؟
عفونت قارچی ریه چیست و چرا میتواند خطرناک باشد؟
بیشتر افراد تصور میکنند عفونتهای ریوی تنها توسط باکتریها یا ویروسها ایجاد میشوند، اما برخی قارچها نیز میتوانند باعث بیماریهای جدی و گاهش تهدیدکننده حیات در ریه شوند. عفونتهای قارچی ریه (Pulmonary Fungal Infection) زمانی رخ میدهد که اسپورهای قارچی از طریق تنفس وارد دستگاه تنفسی شده و در بافت ریه رشد کنند یا واکنشهای التهابی و ایمنی شدیدی ایجاد نمایند.
این بیماری در افراد سالم نسبتاً نادر است، اما در بیمارانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، مانند مبتلایان به سرطان، دریافتکنندگان پیوند عضو، بیماران مبتلا به HIV/AIDS و افرادی که داروهای سرکوبکننده ایمنی مصرف میکنند، میتواند به سرعت پیشرفت کرده و عوارض خطرناکی ایجاد کند.
فهرست مطالب
آیا همه قارچها میتوانند باعث عفونت ریه شوند؟
خیر. تنها برخی گونههای قارچی توانایی ایجاد بیماری یوی را دارند. این قارچها ممکن است به طور مستقیم بافت ریه را درگیر کنند، در حفرههای ریوی رشد نمایند یا پس از استنشاق، واکنشهای آلرژیک و التهابی ایجاد کنند.
مهمترین قارچهای عامل بیماریهای ریوی عبارتند از:
قارچهای بومی (آندمیک) ایجادکننده پنومونی قارچی
- Histoplasma Capsulatum عامل هیستوپلاسموز
- Coccidioides immitis عامل کوکسیدیوئیدومایکوزیس
- Blastomyces dermatitidis عامل بلاستومایکوز
- Paracoccidioides brasiliensis عامل پاراکوکسیدیوئیدومایکوزیس
قارچهای فرصتطلب که بیشتر افراد دارای نقص ایمنی را مبتلا میکنند
- Aspergillus spp. عامل آسپرژیلوزیس ریوی
- Candida spp. عامل کاندیدیازیس
- Cryptococcus neoformans. عامل کریپتوکوکوزیس
- Mucor spp. عامل موکورمایکوزیس
چه افرادی بیشتر در معرض ابتلا به قارچ ریه هستند؟
یکی از مهمترین سوالات کاربران این است که آیا هر فردی ممکن است به عفونت قارچی ریه مبتلا شود؟
واقعیت این است که خطر ابتلا در برخی افراد بسیار بیشتر است، از جمله:
- بیماران تحت شیمیدرمانی
- مبتلایان به سرطانهای خون و لنفوم
- دریافتکنندگان پیوند اعضا
- بیماران مبتلا به HIV/AIDS
- افراد مبتلا به دیابت کنترل نشده
- مصرفکنندگان طولانی مدت کورتونها
- افراد دارای نوتروپنی یا نقص ایمنی شدید
علائم عفونت قارچی ریه که نباید نادیده گرفته شوند
نشانههای عفونت قارچی ریه معمولاً مشابه بسیاری از بیماریهای تنفسی هستند و همین موضوع تشخیص را دشوار میکند.
شایعترین علائم قارچ ریه
- تب مداوم یا طولانی مدت
- سرفه خشک یا مقاوم به درمان
- تنگی نفس پیشرونده
- درد قفسه سینه
- ضعف و خستگی شدید
- کاهش وزن بدون علامت مشخص
- تعریق شبانه
- سرفه خونی (هموپتیزی)
وجود تب پایدار در فردی که دچار نقص ایمنی است، همواره باید احتمال عفونت قارچی ریه را در ذهن پزشک مطرح کند.
چگونه عفونت قارچی ریه تشخیص داده میشود؟
تشخیص سریع و دقیق نقش مهمی در کاهش مرگ و میر ناشی از پنومونی قارچی دارد. پزشک معمولاً از ترکیب از آزمایشهای تصویربرداری، آزمایشگاهی و میکروبیولوژی استفاده میکند.
روشهای تشخیصی مهم
- CBC و شمارش سلولهای خونی
- کشت خون، خلط و ادرار
- CT اسکن قفسه سینه
- برونکوسکوپی و لاواژ برونکوآلوئولار (BAL)
- بیوپسی ریه
- تستهای آنتیژن قارچی
- PCR و آزمایشهای مولکولی
- ELISA و تستهای سرولوژی
علامت هالهای در سیتی اسکن؛ سرنخی مهم برای تشخیص آسپرژیلوزیس ریوی
یکی از یافتههای مهم در سیتی اسکن بیماران مبتلا به آسپرژیلوزیس تهاجمی ریه، مشاهده Halo Sign یا علامت هالهای است. این یافته به صورت یک ناحیه شیشه مات در اطراف ندول ریوی مشاهده میشود و میتواند در تشخیص زودهنگام بیماری کمک کننده باشد.
در مقابل، علامت هاله معکوس (Reverse Halo Sign) بیشتر در بیماران مبتلا به موکورمایکوزیس ریوی مشاهده میشود.
درمان عفونت قارچی ریه؛ آیا این بیماری قابل درمان است؟
خبر خوب این است که بسیاری از عفونتهای قارچی ریه در صورت تشخیص زودهنگام قابل درمان هستند. انتخاب داروی مناسب به نوع قارچ، شدت بیماری و وضعیت سیستم ایمنی بیمار بستگی دارد.
داروهای ضدقارچ پرکاربرد
- وریکونازول (Voriconazole)
- آمفوتریسین B
- کاسپوفانجین (Caspofungin)
- فلوکونازول (Fluconazole)
- ایتراکونازول (Itraconazole)
- پوزاکونازول (Posaconazole)
در برخی موارد شدید، جراحی برای خارج کردن بافت نکروزه یا آبسههای ریوی نیز ضروری است.
عوارض عفونت قارچی ریه؛ چرا نباید درمان را به تعویق انداخت؟
در صورت عدم درمان، عفونت قارچی میتواند از ریه به سایر اندامها گسترش پیدا کند و مشکلات جدی ایجاد نماید، از جمله:
- نارسایی تنفسی
- سپسیس قارچی
- مننژیت قارچی
- درگیری مغز و سیستم عصبی
- اندوکاردیت قارچی
- آسیب کلیه و کبد
- هموپتیزی شدید
- شوک سپتیک
نحوه تعیین وقت مشاوره در آزمایشگاه پاتوبیولوژی اوستا
حضوری: با مراجعه به آزمایشگاه پاتوبیولوژی اوستا از خدمات مشاوره ژنتیک بهرهمند شوید.
آدرس: خیابان ولیعصر – خیابان مطهری – نبش خیابان لارستان – پلاک 414، تهران
شماره تماس: 02188801071 – 02188802408 – avesta_lab@
ساعات کاری: شنبه تا پنجشنبه، 7:00 الی 19:00
مطالب مشابه:
