آزمایش تستوسترون در مردان

آزمایش تستوسترون در مردان
آزمایش تستوسترون میزان این هورمون را در خون اندازهگیری میکند. پزشکان از این تست برای تشخیص اختلالاتی که به علت کاهش یا افزایش بیش از حد تستوسترون ایجاد میشوند، استفاده میکنند.
در مردان، تستوسترون عمدتاً در بیضهها تولید میشود. این هورمون نقش کلیدی در دوران بلوغ دارد؛ از جمله رشد عضلات، ضخیمتر شدن صدا، افزایش موهای بدن و تکامل اندام تناسلی. همچنین در طول زندگی، تستوسترون به تولید اسپرم و حفظ میل جنسی کمک میکند.
زنان نیز مقدار کمی تستوسترون تولید میکنند. در این افراد، تستوسترون توسط تخمدانها ساخته میشود و به تنظیم تعادل هورمونی و پشتیبانی از عملکردهای مختلف بدن کمک میکند.
همچنین بسیاری از افراد ترنسجندر و نانباینری برای مراقبتهای هویتتأییدکننده از هورمونتراپی استفاده میکنند که میتواند سطح تستوسترون را تغییر دهد. با این حال، تست تستوسترون معمولاً برای بررسی اختلالات هورمونی در افرادی که هورمونتراپی دریافت نمیکنند تجویز میشود.
آزمایش تستوسترون چه چیزی را اندازهگیری میکند؟
تستوسترون در خون به دو شکل وجود دارد:
Bound Testosterone (تستوسترون متصل): که به پروتئینهایی مثل آلبومین یا گلوبولین متصل به هورمون جنسی (SHBG) میچسبد.
Free Testosterone (تستوسترون آزاد): که به هیچ پروتئینی متصل نیست و مستقیماً در بدن فعال است.
معمولاً پزشک ابتدا آزمایش تستوسترون کل (Total Testosterone) را تجویز میکند که شامل هر دو نوع آزاد و متصل است. در برخی موارد نیز بررسی تستوسترون آزاد میتواند به تنهایی برای تشخیص کافی باشد.
کاربرد آزمایش تستوسترون در مردان:
- بررسی علت مشکلات جنسی مانند کاهش میل جنسی یا اختلال در نعوظ
- ارزیابی مشکلات باروری و کاهش تعداد اسپرم
- تشخیص اختلال در هیپوفیز یا هیپوتالاموس که بر تولید تستوسترون اثر میگذارند
کاربرد آزمایش تستوسترون در زنان:
- بررسی علت قطع یا نامنظم شدن قاعدگی
- تشخیص ناباروری یا سختی در بارداری
- بررسی علائم افزایش هورمون مردانه مانند رویش موهای زائد، تغییر صدا یا آکنه
- کمک به تشخیص سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS) یا برخی تومورهای غدد فوق کلیوی
چرا باید آزمایش تستوسترون انجام دهید؟
پزشک زمانی این تست را توصیه میکند که علائم کمبود یا افزایش تستوسترون وجود داشته باشد. این علائم میتواند بر انرژی، خلقوخو، باروری و میل جنسی اثر بگذارد.
علائم کمبود تستوسترون در مردان:
- خستگی و افسردگی
- ریزش مو
- کاهش حجم عضلات
- اختلال در نعوظ
- پوکی استخوان
- کوچک شدن بیضهها
علائم افزایش تستوسترون در مردان:
- بلوغ زودرس در پسران
- کاهش تعداد اسپرم
- آکنه و مشکلات پوستی
- تغییرات خلقی و بیخوابی
- فشار خون بالا و اضافهوزن
نشانه های کمبود تستوسترون در زنان:
- ناباروری
- کاهش میل جنسی
- قطع یا بینظمی قاعدگی
- خشکی واژن
- پوکی استخوان
نشانه های افزایش تستوسترون در زنان:
- آکنه و پوست چرب
- پرمویی صورت یا بدن
- کلفت شدن صدا
- ریزش مو روی سر
- بزرگ شدن کلیتوریس

روش انجام آزمایش تستوسترون
بهترین زمان برای انجام این تست صبح زود (قبل از ساعت 10) است، چون سطح تستوسترون در این زمان بالاترین مقدار را دارد.
گاهی ممکن است پزشک درخواست کند چند ساعت ناشتا باشید.
تفسیر نتایج آزمایش تستوسترون
مردان
کمبود تستوسترون: ممکن است به دلیل اختلال در بیضهها (هیپوگونادیسم اولیه) یا مشکلات هیپوفیز/هیپوتالاموس (هیپوگونادیسم ثانویه) باشد.
افزایش تستوسترون: ممکن است ناشی از تومور بیضه یا غدد فوق کلیوی باشد.
زنان
کمبود تستوسترون: میتواند ناشی از یائسگی، سندرم تخمدان ناکارآمد یا کمکاری آدرنال باشد.
افزایش تستوسترون: معمولاً به دلیل سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)، تومورهای تخمدان یا آدرنال، یا برخی داروها رخ میدهد.
یک نتیجه غیرطبیعی همیشه به معنای بیماری نیست و عوامل مختلفی از جمله داروها، شرایط جسمی یا خطای آزمایش میتوانند بر آن تأثیر بگذارند. به همین دلیل پزشک ممکن است آزمایشهای تکمیلی مانند هورمونهای هیپوفیز، آندروستندیون، DHEAS یا بررسی تخمدانها و بیضهها را درخواست کند.
نتیجه گیری
آزمایش تستوسترون ابزاری مهم برای تشخیص اختلالات هورمونی در مردان و زنان است. این تست میتواند علت تغییرات در انرژی، میل جنسی، باروری و خلقوخو را مشخص کند. دقیقترین روش بررسی، آزمایش خون در صبح زود است. در صورت نیاز، پزشک آزمایشهای تکمیلی برای تعیین علت سطح غیرطبیعی هورمون توصیه خواهد کرد.
نحوه تعیین وقت مشاوره در آزمایشگاه پاتوبیولوژی اوستا
حضوری: با مراجعه به آزمایشگاه پاتوبیولوژی اوستا از خدمات مشاوره ژنتیک بهرهمند شوید.
آدرس: خیابان ولیعصر – خیابان مطهری – نبش خیابان لارستان – پلاک 414، تهران
شماره تماس: 02188801071 – 02188802408 – avesta_lab@
ساعات کاری: شنبه تا پنجشنبه، 7:00 الی 19:00
مطالب مشابه:
تستوسترون
بهترین روش کاهش کلسترول خون
آزمایش هورمون hCG و تشخیص بارداری
آزمایش هورمون های جنسی (LH , FSH) در زنان
منبع: webmd – my.clevelandclinic
