سیستم ایمنی ضعیف

سیستم ایمنی ضعیف

برخی از دلایلی که ممکن است باعث سیستم ایمنی ضعیف شود، عبارتند از: شرایطی مانند سرطان، دیابت و بارداری. همچنین افرادی که کورتیکواستروئیدها یا داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی مصرف می کنند نیز می توانند سیستم ایمنی ضعیفی داشته باشند.

سیستم ایمنی، مکانیسم دفاعی بدن است که از شما در برابر ویروس ها، باکتری ها و سایر میکروب هایی که باعث بیماری می شوند، محافظت می کند. سیستم ایمنی گاهی اوقات بیش از حد واکنش نشان می دهد یا آنطور که باید در برخی افراد عمل نمی کند. در نتیجه این افراد بیشتر مستعد ابتلا به بیماری هستند.

چه عواملی باعث سیستم ایمنی ضعیف می شود؟

گلبول های سفید، سلول های ایمنی هستند که در بدن گردش می کنند و به دنبال هر گونه مشکلی هستند. این سلول های خونی به دنبال ویروس ها، باکتری ها و انگل ها هستند و از بدن در برابر آنها محافظت می کنند.

بسیاری از بیماری ها و داروها می توانند بر عملکرد آنها تأثیر بگذارند. برخی شرایط می‌توانند گلبول‌های سفید خون را بیش از حد تهاجمی کنند و منجر به واکنش بزرگ در برابر عوامل کوچک شوند. پزشکان ممکن است این بیماری را با داروهایی که سیستم ایمنی بدن را تضعیف می کنند، درمان کنند. اینها شامل کورتیکواستروئیدها، سرکوب کننده‌های ایمنی و مهارکننده‌های فاکتور نکروز تومور (TNF) هستند.

گلبول‌های سفید نیز ممکن است در پاسخ به یک بیماری کم کاری کنند یا هیچ اقدامی نکنند و منجر به عفونت ‌های بسیار بیشتر یا شدیدتر شوند. یکی از شایع‌ ترین سندرم‌ های نقص ایمنی، کمبود ایمونوگلوبولین (IgA) است.

برخی شرایطی که می توانند باعث ضعف سیستم ایمنی شوند، عبارتند از:

• اختلال مصرف الکل
• بیماری بنتا
• سرطان
• نقص ایمنی متغیر رایج
• دیابت
• ویروس نقص ایمنی انسانی (HIV) و سندرم نقص ایمنی اکتسابی (ایدز)
• شرایط خودایمنی ارثی مانند لوپوس یا آرتریت روماتوئید (RA)
• بیماری کبد یا کلیه
• مولتیپل میلوما، نوعی سرطان خون
• پیوند عضو یا بافت
• بارداری

علائم سیستم ایمنی ضعیف

مشکلات گوارشی: مشکلات گوارشی طولانی مدت مانند اسهال مزمن

عفونت ‌هایی که برطرف نمی‌شوند: اگر به طور مکرر به همان نوع عفونت مبتلا می‌شوید یا شرایطی دارید که با آنتی ‌بیوتیک برطرف نمی ‌شود یا نیاز به آنتی ‌بیوتیک داخل وریدی (IV) دارید، ممکن است نقص ایمنی داشته باشید.

عفونت ‌های غیرمعمول: اینها عفونت‌ هایی هستند که گاهی اوقات عفونت ‌های فرصت‌ طلب (OIs) نامیده می‌ شوند که بیشتر افراد به آنها مبتلا نمی‌ شوند. انواع مختلفی از OI وجود دارد که نسبت به افراد دارای سیستم ایمنی سالم شایع تر و شدیدتر است. OI می تواند شامل عفونت های باکتریایی مانند سل، عفونت های انگلی مانند توکسوپلاسموز و عفونت های قارچی باشد.

احساس بیماری شدید که روز به روز بدتر می شود: افراد مختلف زمان های مختلفی را برای بهبودی از یک بیماری صرف می کنند. اگر عفونتی دارید که رفع آن خیلی بیشتر از حد معمول طول می کشد یا همیشه بیمار هستید، ممکن است نقص ایمنی داشته باشید.

عوامل خطر

عوامل خاصی می توانند خطر ابتلا به نقص سیستم ایمنی را افزایش دهند، از جمله:

• گیرنده پیوند عضو
• تحت درمان برای سرطان
• داشتن یک اختلال خود ایمنی
• داشتن استرس مزمن
• مصرف داروهای شناخته شده برای سرکوب عملکرد سیستم ایمنی
• داشتن سابقه خانوادگی یا عوامل خطر برای یک اختلال خود ایمنی
• استفاده از کورتیکواستروئیدهای تجویز شده

روش تشخیص و آزمایشات تکمیلی

1. آزمایش خون پایه

CBC (شمارش کامل سلول‌های خونی): بررسی گلبول‌های سفید (WBC) و زیرگروه‌های آن‌ها برای تشخیص کاهش یا افزایش غیرطبیعی.

فرمول شمارش افتراقی (Differential Count): تعیین نوع سلول‌های ایمنی (نوتروفیل، لنفوسیت، مونوسیت و…).

2. بررسی ایمنی هومورال (پادتن‌ها)

اندازه‌گیری ایمونوگلوبولین‌ها (IgG, IgA, IgM, IgE): کمبود یا افزایش غیرطبیعی این آنتی‌بادی‌ها می‌تواند نشان‌دهنده نقص ایمنی باشد.

آزمایش پاسخ آنتی‌بادی به واکسن‌ها (مانند کزاز یا پنوموکوک): برای بررسی توانایی بدن در تولید آنتی‌بادی.

3. بررسی ایمنی سلولی

فلوسایتومتری (Flow Cytometry): شمارش و بررسی عملکرد سلول‌های T (CD4, CD8)، سلول‌های B و NK.

آزمایش تکثیر لنفوسیتی: برای بررسی پاسخ سلول‌های T در برابر محرک‌ها.

4. بررسی ایمنی ذاتی

آزمایش عملکرد نوتروفیل‌ها (مانند NBT یا DHR Test): بررسی توانایی بلع و از بین بردن میکروب‌ها.

بررسی کمپلمان‌ها (C3, C4, CH50): تشخیص اختلالات سیستم کمپلمان که در برخی بیماری‌های ایمنی دیده می‌شود.

5. آزمایشات تکمیلی اختصاصی

HIV Test: بررسی نقص ایمنی اکتسابی ناشی از ویروس HIV.

بررسی ژنتیکی: در مواردی که نقص ایمنی مادرزادی یا ارثی مطرح باشد.

تست‌های خودایمنی (ANA, dsDNA و …): برای افتراق ضعف ایمنی از بیماری‌های خودایمنی.

پیشگیری

پیشگیری برای افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، حیاتی است. پزشکان توصیه می کنند که در مکان های عمومی از ماسک با کیفیت بالا استفاده کنید و در برابر عفونت های ویروسی مانند COVID-19 و آنفولانزا واکسینه شوید.

راه های دیگر برای محافظت از خود عبارتند از:

• ضد عفونی کردن سطوح آلوده در خانه
• خواب کافی
• تزریق تمام واکسن ها
• داشتن عادات سالم مانند تغذیه مناسب، ورزش منظم و کاهش استرس و اضطراب
• با پختن کامل غذا و اطمینان از سالم بودن آب، از خود در برابر OI محافظت کنید.
• سعی کنید از تماس با افرادی که مبتلا به بیماری هستند که می توانند سرایت کنند، خودداری کنید.
• دست های خود را مرتباً با آب و صابون بشویید.

مطالب مشابه:

سرطان دهانه رحم

برونشیت چیست؟

ذات الریه

سل چیست؟

منبع: health